Rynki predykcyjne a podatek. Jak rozliczyć wygrane wypłacone w kryptowalutach?

Od kilku miesięcy dostaję od Was coraz więcej pytań o rynki predykcyjne, więc postanowiłem opowiedzieć o tym temacie szerzej. Chodzi o dwa konkretne serwisy, jeden zaczynający się na literę P, drugi na literę H, które zgodnie z polskim prawem mogłyby, choć nie muszą, zostać potraktowane przez urzędników jako firmy oferujące usługi hazardowe. Rynki predykcyjne to swego rodzaju parahazard, a jeśli do tego rozliczacie wygrane w kryptowalutach, sprawa robi się jeszcze bardziej skomplikowana.

Z tego artykułu dowiesz się

• dlaczego rynki predykcyjne mogą zostać uznane za formę hazardu
• jakie skutki podatkowe niesie rozliczenie wygranej jako zysku kapitałowego, a jakie jako wygranej hazardowej
• dlaczego przyznanie się do hazardowego charakteru wygranej może być dla podatnika bardzo niekorzystne
• w jaki sposób organy mogą wykryć powiązanie kryptowalut z rynkami predykcyjnymi
• dlaczego część podatników wydłuża ślad transakcji na blockchainie albo zmienia rezydencję podatkową

Dlaczego rynki predykcyjne mogą być traktowane jak hazard?

Większość z Was, wypłacając wygrane z rynków predykcyjnych, przelewa je docelowo na giełdę kryptowalut i pyta, czy można rozliczyć je ryczałtowo, według stawki 19% właściwej dla zysków kapitałowych. Zanim jednak odpowiem na to pytanie, trzeba ustalić dwie rzeczy: jakie jest źródło tej wygranej i jak w związku z tym należy ją rozliczyć.

Co grozi za rozliczenie wygranej hazardowej jako zysku kapitałowego?

Jeśli wygrana pochodzi z gry o charakterze hazardowym, a rynek predykcyjny bywa właśnie tak kwalifikowany, to rozliczenie jej na zasadach zysków kapitałowych jest po prostu nieprawidłowe. Wygrane z nielegalnych gier hazardowych nie podlegają zwykłemu opodatkowaniu, tylko przepadkowi w całości. Nie powinno się ich rozliczać nawet według sankcyjnej stawki 75%, właściwej dla nieujawnionych źródeł przychodów, bo to nadal zbyt łagodne potraktowanie takich środków.

Dlaczego przyznanie się do hazardu jest ryzykowne dla podatnika?

Tu pojawia się paradoks. Jeśli zdecydujecie się rozliczyć wygraną od razu w momencie jej otrzymania, prezentujecie podejście profiskalne, korzystne dla urzędu. Problem w tym, że taką wygraną trzeba by wtedy zakwalifikować jako pochodzącą z gry hazardowej, a wprost przyznanie się do hazardowego charakteru wygranej sprawia, że środki te powinny podlegać przepadkowi jako pochodzące z czynu zabronionego. Innymi słowy, takie uczciwe podejście może finalnie zadziałać na niekorzyść podatnika.

Alternatywą jest rozliczenie dopiero w momencie wyjścia na fiat, w ramach zysków kapitałowych, przy założeniu, że wygrana nie ma nic wspólnego z hazardem. To podejście propodatnicze, które zakłada, że nikt nie wykryje związku środków z rynkiem predykcyjnym.

Czy fiskus może wykryć powiązanie kryptowalut z rynkiem predykcyjnym?

Taki związek może zostać wychwycony choćby przez same giełdy kryptowalut, które korzystają ze specjalistycznego oprogramowania sprawdzającego, czy dane środki są powiązane z hazardem. Nie jest to jednak zjawisko szczególnie częste.

Część podatników, chcąc zabezpieczyć się przed takim ryzykiem, celowo wydłuża ślad transakcji na blockchainie, żeby zerwać pierwotną historię środków albo zbudować inną, niepowiązaną z serwisem na literę P jako źródłem pochodzenia. Niektórzy decydują się nawet na zmianę rezydencji podatkowej właśnie ze względu na to, jak profiskalne jest w Polsce podejście do tego tematu.

Najczęstsze pytania o podatek od wygranych z rynków predykcyjnych

1. Czy wygraną z rynku predykcyjnego można rozliczyć jako zysk kapitałowy według stawki 19%? Zależy od tego, jak zakwalifikuje się źródło wygranej. Jeśli uznamy ją za pochodzącą z gry hazardowej, rozliczenie jako zysku kapitałowego jest nieprawidłowe.
2. Co grozi za rozliczenie wygranej hazardowej na zasadach ogólnych? Wygrane z nielegalnych gier hazardowych nie podlegają zwykłemu opodatkowaniu, tylko przepadkowi w całości, nawet nie sankcyjnej stawce 75%.
3. Dlaczego przyznanie się do hazardowego charakteru wygranej jest ryzykowne? Bo skutkuje tym, że środki te, jako pochodzące z czynu zabronionego, powinny podlegać przepadkowi, a nie zwykłemu opodatkowaniu.
4. Czy fiskus może ustalić, że kryptowaluty pochodzą z rynku predykcyjnego? Tak, choćby dzięki oprogramowaniu wykorzystywanemu przez giełdy kryptowalut do sprawdzania powiązań z hazardem, choć nie jest to zjawisko powszechne.